Zaloguj się
Skontaktuj się
Ikona wyszukiwania

Odpowiedź na apele polskiego biznesu i gest solidarności z Ukrainą

KUKE przy wsparciu rządu i w ślad za pozytywną decyzją Komitetu Polityki Ubezpieczeń Eksportowych wznowiła od 13 czerwca możliwość ubezpieczania należności w kontraktach eksportowych z kontrahentami ukraińskimi. Ubezpieczenia będą mogły objąć towary lub usługi wyłączone z moratorium płatniczego wprowadzonego 24 lutego przez bank centralny Ukrainy (NBU). Ich lista publikowana jest na stronie internetowej ukraińskiego parlamentu. 

"Polska robi znaczący krok ku ożywieniu wymiany handlowej z Ukrainą w tym bardzo trudnym dla wschodniego sąsiada okresie. To odpowiedź na apele polskiego biznesu, a jednocześnie gest solidarności i wsparcie dla gospodarki Ukrainy zaatakowanej przez Rosję. Tym samym zrealizowany został jeden z postulatów podpisanego 1 czerwca br. w Kijowie memorandum między rządami Polski i Ukrainy".

Waldemar Buda, minister rozwoju i technologii

"Cieszymy się, że ponownie oferujemy polskim eksporterom ubezpieczenia transakcji z kontrahentami ukraińskimi. Obecnie przywracamy możliwość udzielenia ochrony dla towarów lub usług wyłączonych z wprowadzonego na początku wojny moratorium płatniczego, które generalnie uniemożliwia ukraińskim podmiotom dokonywanie zagranicznych płatności walutowych. Lista nieobjętych moratorium pozycji jest szeroka i obejmuje przede wszystkim towary pierwszej potrzeby dla ludności, czyli m.in. żywność, leki, paliwa oraz import krytyczny dla funkcjonowania gospodarki kraju, czyli m.in. dla sektora energetycznego i sektora bezpieczeństwa".

Janusz Władyczak, prezes KUKE
Od lewej: Waldemar Buda i Janusz Władyczak
Od lewej: Waldemar Buda i Janusz Władyczak

Webinarium 

Zapraszamy na webinarium, na którym opowiemy szczegółowo o zasadach ubezpieczania należności od ukraińskich kontrahentów.

Data: 15 czerwca

Godzina: 10:00

Czas trwania: 45 minut

Prowadzący:

Pobierz prezentację z webinarium

Ukraina - znajdujemy możliwści (prezentacja z dnia 15.06.2022).pdf

Zapoznaj się z pytaniami i odpowiedziami

Ukraina znajdujemy możliwości. Ponowne otwarcie - Q&A_2022.07.19.pdf

Podstawowe zasady ubezpieczenia

Ubezpieczenia są dostępne zarówno dla firm, które już ubezpieczały należności w KUKE, jak i tych, które nigdy nie korzystały z oferty spółki. Będą one realizowane w oparciu o standardowe Ogólne warunki ubezpieczenia Polisa bez Granic. 

 Polski eksporter, który chce zrealizować dostawę do ukraińskiego kontrahenta, powinien z nim uzgodnić, czy zamawiany towar znajduje się na liście wyłączeń umożliwiających dokonanie płatności. Również KUKE, na etapie weryfikacji kontraktu, który ma zostać objęty ochroną, będzie kontaktowała się z ukraińskim kontrahentem i potwierdzała, czy ten prowadzi działalność i czy zamówione produkty są wyłączone z moratorium płatniczego. Do końca roku KUKE będzie mogła udzielić limitów kredytowych o wartości 500 mln zł. 

"Porównując tę kwotę z wykorzystaniem przez eksporterów limitów w ubiegłym roku i biorąc pod uwagę obecne obroty handlowe, które są prawie o połowę niższe niż przed wybuchem wojny, wydaje się, że w najbliższym czasie potrzeby polskich przedsiębiorców będą zaspokojone. Mamy też nadzieję, że nasi eksporterzy, analizując obecną sytuację i niepewne otoczenie rynkowe, dostrzegą zalety rozwiązań oferowanych przez KUKE, chroniących między innymi od ryzyka politycznego, czyli m.in. wprowadzenia moratorium płatniczego, czy też ryzyka siły wyższej, a więc np. wojny. W odpowiedzi na utrudnienia w handlu ze wschodnimi sąsiadami obniżyliśmy o 35 proc. stawki w Polisie bez Granic, która chroni eksport do 160 krajów. To może zachęcić polskie firmy do otwarcia się na inne kierunki i poszukiwanie nowych rynków zbytu". 

Janusz Władyczak, prezes KUKE

W 2021 r. KUKE ubezpieczyła eksportowane na rynek ukraiński towary i usługi o wartości 1,5 mld zł przy wykorzystaniu limitów niższym niż wynosi wprowadzone obecnie ograniczenie. Tym samym objęła ochroną 5 proc. całości eksportu do Ukrainy.

Warto podkreślić, że tylko kilka europejskich agencji kredytów eksportowych umożliwia w ograniczonym zakresie ubezpieczanie sprzedaży na rynek ukraiński, co stawia Polskę w awangardzie działań wspierających zarówno swój biznes, jak i gospodarkę Ukrainy.

Aktualne limity kredytowe KUKE GAP EX i KUKE GAP EX+ nadal obowiązują, jednak nowe limity nie będą przyznawane. Wszelkie należności dotyczące dostaw towarów zrealizowanych w okresie obowiązywania limitu kredytowego, będą objęte ochroną ubezpieczeniową. W przypadku pytań lub wątpliwości zachęcamy do kontaktu z doradcą KUKE.

Przypominamy, że rozwiązania KUKE GAP EX i KUKE GAP EX+ zostały wprowadzone przez KUKE na czas pandemii. Oba ubezpieczenia są z gwarantowane przez Skarb Państwa i były przeznaczone dla eksporterów, którzy nie mogli znaleźć ubezpieczeń na zasadach komercyjnych dla dotychczasowych kontraktów albo chcieli zwiększyć sprzedaż na zagranicznych rynkach. Ubezpieczenie obejmowało kraje Unii Europejskiej oraz wybranych dziewięć rynków OECD, takich jak: Stany Zjednoczone, Norwegia czy Australia.

Wstęp i dane kontaktowe

24 lutego 2022 r., w dniu rozpoczęcia działań zbrojnych przez Rosję przeciwko Ukrainie, bank centralny Ukrainy ogłosił moratorium na realizowanie płatności zagranicznych (z pewnymi wyjątkami w zakresie towarów "krytycznego importu"), co de facto oznacza zakaz przelewów walutowych z Ukrainy na zewnątrz. W związku z tym KUKE z dniem 25 lutego 2022 r. zmuszona była do anulowania wszystkich limitów kredytowych na kontrahentów z Ukrainy. Z kolei nałożenie przez Unię Europejską kolejnych sankcji na Rosję, obejmujących m.in. wykluczenie rosyjskich banków z systemu międzynarodowych rozliczeń SWIFT, spowodowało z dniem 28 lutego 2022 r. anulowanie przez KUKE wszystkich limitów kredytowych na kontrahentów z Rosji. Tym samym, do odwołania, nie jest możliwe uzyskanie ubezpieczenia należności za eksportowane do tego kraju przez polskie firmy towary. Podobne decyzje podjęły agencje kredytów eksportowych z innych krajów europejskich.Unia Europejska rozszerzyła także sankcje ekonomiczne na Białoruś i niektórych jej obywateli. Ograniczenia dotyczą m.in. handlu towarami wykorzystywanymi do produkcji lub wytwarzania wyrobów tytoniowych, paliw mineralnych, substancji bitumicznych i gazowych, produktów węglowodorowych, produktów zawierających chlorek potasu („potaż”), produktów drzewnych, cementowych, wyrobów z żelaza i stali oraz wyrobów z gumy. Limity kredytowe na kontrahentów z Białorusi nadane przed 24 lutego 2022 r. wciąż obowiązują, jednak nie są już przyznawane nowe.W związku z ustawicznym zaostrzaniem przez Unię Europejską restrykcji wobec Rosji i Białorusi zdecydowanie rekomendujemy bieżące śledzenie informacji o kolejnych sankcjach. Mają one charakter zarówno gospodarczy, jak też indywidualny i są stale rozszerzane. Więcej informacji o nałożonych sankcjach znajduje się na stronie Rady UE. Akty prawne, na podstawie których wprowadzane są unijne środki ograniczające, publikowane są w Dzienniku Urzędowym UE.Wszelkie pytania związane z obecnymi wydarzeniami za wschodnią granicą prosimy kierować:

  • na infolinię: (22) 108 99 70 i 801 060 106na mail: obslugaklienta@kuke.com.plw sprawie ryzyka produkcji na mail: bzr.kuke@kuke.com.pl

    • Zapoznaj się z prezentacją:

    Ukraina i Rosja - informacje o Polisie bez granic.pdf

    Sankcje

    1. W przypadku nałożenia sankcji na kraj trzeci (znajdujący się na liście krajów PbG, przy założeniu posiadania limitu kredytowego), które uniemożliwią realizację umowy sprzedaży lub przyczynią się do braku płatności będziemy mieć do czynienia z wypadkiem ubezpieczeniowym z § 4 OWU PbG?

    W przypadku nałożenia sankcji przez RP, UE lub kraj trzeci (§ 4 pkt 3 lub 7 OWU PbG), objęte są ochroną Należności, jeżeli data Dostawy miała miejsce przed nałożeniem sankcji, o ile sankcje te:

    przy założeniu, że inne warunki z OWU PbG zostały spełnione (m.in. był czynny Limit kredytowy).

    Natomiast gdy towar / usługa lub Kontrahent znajdą się na listach sankcyjnych przed Dostawą towaru, to należy wstrzymać wysyłki. Za Należności powstałe po nałożeniu sankcji KUKE nie ponosi odpowiedzialności w ogóle (także z tytułu innych zdarzeń). KUKE nie może wspierać (ubezpieczać) zakazanego sankcjami handlu. Jest to niezgodne z prawem unijnym, a odpowiedzialność jest wyłączona na podstawie § 5 ust. 2 pkt 1 OWU PbG.

    Generalna zasada obejmowania ochroną zdarzeń przyszłych i niepewnych:

    W przypadku zaistnienia już zdarzeń (nawet przed Terminem płatności), jeśli mają charakter ogólny (w szczególności dotyczy to sankcji czy wojny), zdarzenie nie jest już przyszłe i niepewne w stosunku do Należności, które powstały po dacie wystąpienia tego zdarzenia (zgodnie z OWU PbG datą powstania Należności jest data Dostawy towaru/usługi). Oznacza to, że zdarzenie już zaszło, więc co do zasady nie podlega ubezpieczeniu. W rezultacie, w przypadku ogłoszenia sankcji (np. moratorium, odłączenia Rosji od SWIFT) czy wybuchu wojny przed datą Dostawy, Należności nie są obejmowane ochroną ubezpieczeniową z tytułu tych zdarzeń. Natomiast KUKE udziela ochrony od pozostałych zdarzeń wskazanych w § 4 OWU PbG, w tym opóźnienia w zapłacie.

    2. Czy na dzień 1.03.2022 r. tranzyt towarów przez Białoruś i Rosję nie jest zabroniony?

    O ile sprzedaż nie narusza lub nie powoduje niewykonania przez Ubezpieczającego lub Kontrahenta przepisów prawnych, decyzji i zarządzeń organów państwowych lub administracyjnych dotyczących handlu zagranicznego lub obrotu dewizowego obowiązujących w ich krajach, to jest ona możliwa. Ubezpieczający we własnym zakresie zobowiązany jest sprawdzić, czy nie narusza przepisów sankcyjnych.

    Moratorium

    3. Moratorium – czy jest to zdarzenie objęte ochroną ubezpieczeniową?

    Moratorium jest zdarzeniem objętym ochroną w ramach tzw. ryzyka politycznego - § 4 pkt 4 OWU PbG.

    Odpowiedzialność KUKE jest wyłączona w przypadku szkód powstałych na skutek moratorium, jeżeli moratorium ogłoszono po upływie 30 dni, licząc od Terminu płatności (§ 5 ust. 2 pkt 2 OWU PbG). A więc jest odpowiedzialność KUKE, jeśli moratorium ogłoszono do 30 dni licząc wstecz od ustalonego Terminu płatności.

    W sytuacji, gdy moratorium płatnicze zostało ogłoszone 24.02.2022 r., KUKE ponosi odpowiedzialność z tytułu tego zdarzenia za FV z Terminem płatności od 25.01.2022 r., o ile moratorium miało bezpośredni wpływ na brak płatności, a data Dostawy towaru (wydania) była przed jego ogłoszeniem.

    Generalna zasada obejmowania ochroną zdarzeń przyszłych i niepewnych znajduje się w odpowiedzi na pytanie 1.

    Odłączenie Rosji od systemu SWIFT

    4. Planowaliśmy wysyłkę towaru do kontrahenta z Rosji o wartości 50 000 EUR. Czy nasza polisa będzie obowiązywać: a) jeśli zawieszone zostaną transakcje SWIFT? b) jeśli towar zostanie przejęty / zatrzymany itp.?

    Odłączenie Rosji od systemu płatności SWIFT i związana z tym niemożność lub opóźnienie w dokonywaniu transferu Należności uiszczanych w związku z Umową sprzedaży, spowodowane wydarzeniami politycznymi, jest zdarzeniem objętym ochroną ubezpieczeniową w ramach ryzyka politycznego (§ 4 pkt 5 OWU PbG), o ile transfer Należności nie będzie możliwy w inny sposób (Rosja może przygotować alternatywne rozwiązania).

    Odpowiedzialność KUKE jest wyłączona w przypadku szkód powstałych na skutek ww. zdarzenia, jeżeli miało ono miejsce po upływie 30 dni, licząc od Terminu płatności (§ 5 ust. 2 pkt 2 OWU PbG).

    Generalna zasada obejmowania ochroną zdarzeń przyszłych i niepewnych znajduje się w odpowiedzi na pytanie 1.

    Wojna

    5. Czy w związku z realizacją zdarzenia polegającego na sile wyższej (wojna), KUKE może potwierdzić, że w dniu 24.02.2022 r. zaszedł wypadek – § 4 pkt 8 OWU PbG dla należności, dla których nie minął termin płatności?

    Wojna jest zdarzeniem objętym ochroną w ramach siły wyższej - § 4 pkt 8 OWU PbG.

    Odpowiedzialność KUKE jest wyłączona w przypadku szkód powstałych na skutek wojny, jeżeli wystąpiła później, niż w ustalonym Terminie płatności. Jeżeli wojna wybuchła po Terminie płatności, to nie można twierdzić, że szkoda powstała wskutek wojny, której w wyznaczonym Terminie płatności jeszcze nie było (§ 5 ust. 2 pkt 3 OWU PbG).

    W sytuacji, gdy wojna wybuchła 24.02.2022 r., KUKE ponosi odpowiedzialność z tytułu tego zdarzenia za FV z Terminem płatności od 25.02.2022 r., o ile wojna miała bezpośredni wpływ na brak płatności, a data Dostawy towaru (wydania) była przed wybuchem wojny.

    Generalna zasada obejmowania ochroną zdarzeń przyszłych i niepewnych znajduje się w odpowiedzi na pytanie 1.

    6. W związku z wydarzeniami na Ukrainie prosimy o potwierdzenie, czy wprowadzenie stanu wojennego w Ukrainie, działania wojenne prowadzone przez wojska rosyjskiej, działania wojenne prowadzone przez wojska białoruskie spełnia definicję wypadku ubezpieczeniowego (§ 4 OWU PbG).

    Tak, będzie to ryzyko siły wyższej - § 4 pkt 8 OWU PbG. Więcej informacji znajduje się w odpowiedzi na pytanie 5.

    7. Co w sytuacji, gdy klient ma wystawione dwie faktury, a wojna wybuchła po upływie terminu płatności faktury pierwszej, ale przed upływem terminu płatności faktury drugiej?

    Ochrona ubezpieczeniowa obejmuje ryzyko nieotrzymania Należności w wyniku różnych zdarzeń wskazanych w § 4 OWU PbG. W przypadku FV pierwszej nie będzie odpowiedzialności z tytułu siły wyższej (wojny) ze względu na ograniczenie odpowiedzialności w § 5 ust. 2 pkt 3 OWU PbG (wojna wybuchła po Terminie płatności – a więc nie można powiedzieć, że szkoda powstała wskutek wojny, której na wyznaczony moment płatności jeszcze nie było). Ale to nie oznacza, że nie można w takiej sytuacji „skorzystać” z katalogu pozostałych zdarzeń wskazanych w § 4 OWU PbG (np. opóźnienie, prawna niewypłacalność). W przypadku FV drugiej – tutaj przyczyną szkody może już być wojna (bo nie zadziała ograniczenie z § 5 ust. 2 pkt 3 OWU PbG), ale wojna musi być bezpośrednią przyczyną szkody, sam wybuch wojny nie musi oznaczać automatycznie powstania szkody.

    Więcej informacji znajduje się w odpowiedzi na pytanie 5.

    Opóźnienie

    8. Niezależnie od innych zdarzeń klient ma prawo do uzyskania odszkodowania z tytułu przewlekłej zwłoki. Chodzi o sytuację, w której: występuje ryzyko polityczne, § 4 pkt 3-7 OWU PbG, ale zdarzenia te miały miejsce po upływie 30 dni po terminie płatności, więc klient nie ma prawa do uzyskania odszkodowania z tego tytułu, LUB mamy wojnę (§ 4 pkt 8 OWU PbG), ale wybucha ona po terminie płatności, więc klient nie ma prawa do uzyskania odszkodowania z tego tytułu, ale klient terminowo (w ciągu 60 dni od daty płatności) zlecił windykację, która w ciągu 60 dni okazała się nieskuteczna. Czy w tym przypadku klient otrzyma odszkodowanie z tytułu przewlekłej zwłoki/opóźnienia?

    Przy zachowaniu innych postanowień umowy klient może otrzymać odszkodowanie z tytułu opóźnienia.

    Dostawa

    9. Czy jeśli zgodnie z definicją "Dostawa towaru/usługi następuje w dniu wydania towaru bądź realizacji usługi zgodnie z warunkami określonymi w Umowie sprzedaży." To ochrona rozpoczyna się od daty wydania towaru przewoźnikowi?

    Ochrona rozpoczyna się od daty Dostawy (wydania) towaru Kontrahentowi, ale niekoniecznie przewoźnikowi – w zależności od obowiązujących zapisów Umowy sprzedaży lub reguł Incoterms może tak być, ale nie musi. Z punktu widzenia Incoterms kluczowy jest moment przejścia ryzyka (transfer of risk) wiążący się z dostawą (delivery), który jest jednoznaczny z momentem dostarczenia towaru Kontrahentowi na potrzeby wykonania Umowy ubezpieczenia. Ogólnie do przejścia ryzyka dochodzi z chwilą dostawy, zaś dostawa ma miejsce wraz ze zrealizowaniem przez sprzedawcę (Ubezpieczającego) obowiązków w zakresie transportu.

    Data Dostawy towaru (wydania) musi nastąpić w okresie obowiązywania Limitu kredytowego (§ 3 ust. 2 pkt 3 OWU PbG w zw. z def. Należności – za powstanie Należności przyjmuje się datę Dostawy).

    10. Samochód z towarem wyjechał do firmy ukraińskiej w dniu 23.02.2022 r., przekroczył granicę. Niestety nie dotarł do Kontrahenta, nie można go zlokalizować. Z kierowcą nie ma kontaktu. Co wówczas z naszym ubezpieczeniem?

    Wszystko zależy od tego, na jakie warunki Dostawy (wydania) towaru umówiły się strony kontraktu - jeżeli zgodnie z warunkami kontraktu we wskazanej sytuacji nastąpiło wydanie towaru, to taka Należność będzie ubezpieczona.

    Określenie przez strony warunków wydania towaru może nastąpić np. poprzez odwołanie się do odpowiedniego Incoterms lub w inny sposób. Incoterms zawierają modelowe rozwiązania określające rozkład obowiązków w zakresie dostawy (delivery) między sprzedawcą i kupującym. Z punktu widzenia Incoterms kluczowy jest moment przejścia ryzyka (transfer of risk) wiążący się z dostawą (delivery), który jest jednoznaczny z momentem dostarczenia towaru Kontrahentowi na potrzeby wykonania Umowy ubezpieczenia. Ogólnie do przejścia ryzyka dochodzi z chwilą dostawy, zaś dostawa ma miejsce wraz ze zrealizowaniem przez sprzedawcę obowiązków w zakresie transportu.

    Kontynuacja wysyłek, anulacja limitów kredytowych

    11. Proszę o wyjaśnienie co oznacza rekomendacja KUKE dotycząca zaprzestania wysyłki towaru? Jeżeli KUKE nie zamknęło limitu, a Klient nie zastosuje się do tej rekomendacji, to nie będzie miał ochrony ubezpieczeniowej na zrealizowane wysyłki?

    Do momentu, gdy czynny jest Limit kredytowy, nie ma przeterminowań pow. 60 dni i klient nie złoży wniosku o windykację, to KUKE nie może „zakazać” wysyłek (stąd jedynie rekomendacja). Konieczność wstrzymanie wysyłek pojawia się dopiero na etapie złożenia wniosku windykacyjnego, gdy klient uzgadnia z KUKE warunki dalszej sprzedaży (§ 16 ust. 3 pkt 1 OWU PbG).

    Czyli od 1 do 60 dnia przeterminowania klient teoretycznie, zgodnie z OWU PbG, może robić wysyłki, ale w obecnej sytuacji nie jest to wskazane. Należy również mieć na uwadze obowiązek klienta dotyczący minimalizacji szkody, który wynika z art. 826 KC oraz wyłączenie odpowiedzialności w przypadku przeterminowanych Należności (§ 5 ust. 1 pkt 9 OWU PbG).

    25.02.2022 r. KUKE anulowało Limity kredytowe na Kontrahentów z Ukrainy, a w dniu 28.02.2022 r. KUKE anulowało Limity kredytowe na Kontrahentów z Rosji, co oznacza brak ochrony dla dalszych wysyłek (chyba że w Umowie ubezpieczenia ma zastosowanie Klauzula zmiany terminu obowiązywania Decyzji limitowej dot. obniżenia lub anulowania dotychczasowego Indywidualnego Limitu kredytowego 3081).

    Natomiast w przypadku Kontrahentów z Białorusi – Limity kredytowe obowiązujące na chwilę obecną (8.03.2022 r.) nie zostały anulowane, natomiast ustalanie nowych Limitów kredytowych jest aktualnie wstrzymane.

    Ochrona ubezpieczeniowa w dalszym ciągu jest zachowana dla Kontrahentów, dla których są czynne Limity kredytowe. Tak więc sprzedaż do firm posiadających czynne limity w ramach Polisy bez Granic po spełnieniu wszystkich warunków Umowy Ubezpieczenia będzie objęta ochroną ubezpieczeniową.

    12. Proszę o informację czy klienci, których należności ubezpieczyliśmy przed pojawieniem się informacji o wyłączeniu limitów dla klientów z Ukrainy są nadal ubezpieczone? Czy ubezpieczenie już nie obejmuje tych należności? Faktury wystawiliśmy klientowi 25.01.2022 r. i 15.02.2022 r. z terminem wymagalności określonym na kwiecień 2022 r.

    Ubezpieczone będą Należności, w przypadku których Dostawa miała miejsce w okresie obowiązywania Limitu kredytowego (§ 3 ust. 2 pkt 3 OWU PbG, definicja Należności). Jeżeli w przypadku ww. FV Dostawa towaru odbyła się przed anulowaniem Limitu kredytowego (tj. do dnia otrzymania przez Ubezpieczającego decyzji o anulowaniu Limitu kredytowego, z zastrzeżeniem ew. obowiązywania klauzuli 3081 – patrz odpowiedź do pkt 11), to takie Należności będą ubezpieczone (oczywiście przy uwzględnieniu innych warunków umowy ubezpieczenia). 

    Windykacja w Rosji, Ukrainie i Białorusi, likwidacja, data szkody

    13. Czy w przypadku wybuchu wojny lub ogłoszenia moratorium przed upływem terminu płatności, klient może zlecić windykację od razu (nie musi czekać aż termin płatności upłynie), a szkoda powstanie nie po 60, a po 90 dniach od zlecenia windykacji (§ 17 ust. 4 OWU PbG)?

    Datę powstania Szkody liczy się od zgłoszenia wniosku windykacyjnego, a więc zanim złożone zostanie roszczenie odszkodowawcze, trzeba zgłosić Kontrahenta do windykacji. Zgodnie z § 16 ust. 2 OWU PbG klient zgłasza wniosek o windykację (WW) najpóźniej w 60 dniu od Terminu płatności najdawniej wymagalnej faktury, a więc może to zrobić już w pierwszym dniu po upływie Terminu płatności. WW powinno składać się, gdy płatność stała się wymagalna, nie wcześniej. Jeżeli klient jednak złoży WW wcześniej (przed upływem Terminu płatności), to i tak WW będzie czekał na rozpoczęcie postępowania windykacyjnego do pierwszego dnia przeterminowania. Wcześniejsze złożenie WW nie przyspieszy również daty powstania Szkody - będzie ona liczona od pierwszego dnia przeterminowania, czyli od daty, kiedy WW najwcześniej mógł być złożony.

    Moratorium - w związku z brakiem możliwości odzyskania Należności w takim przypadku, KUKE nie będzie ich windykować (oczywiście KUKE będzie się kontaktować z każdym Kontrahentem w celu ustalenia przyczyny braku płatności).

    Data Szkody – zgodnie z § 17 OWU PbG, tj.:

    Szkoda z ryzyka siły wyższej (wojna) lub ryzyka politycznego (moratorium, sankcje) powstaje w 90 dniu po otrzymaniu przez KUKE wniosku windykacyjnego.

    Szkoda z ryzyka handlowego (opóźnienie) powstaje w 60 dniu po otrzymaniu przez KUKE wniosku windykacyjnego.

    O tym, czy w danym przypadku Szkoda powstaje w 60 czy 90 dniu od daty otrzymania WW decyduje to, które zdarzenie wystąpiło pierwsze (§ 17 ust. 5 OWU PbG).

    Należy również pamiętać, że zdarzenie ubezpieczeniowe (wojna, moratorium, sankcje) musi być bezpośrednią przyczyną braku płatności przez Kontrahenta. Sam fakt np. wybuchu wojny nie musi jeszcze oznaczać, że Kontrahent nie zapłaci. 

    14. Czy będą tworzone oddzielne/nowe procedury dla obsługi wniosków windykacyjnych czy też klienci mają działać standardowo przez Ekstranet?

    Na chwilę obecną KUKE nie przewiduje nowych procedur windykacyjnych, a więc postępowanie następuję zgodnie z OWU PbG. Natomiast KUKE aktualnie pracuje nad uproszczoną ścieżką likwidacyjną.

    15. Z jakich ryzyk KUKE będzie likwidować poszczególne należności?

    Ubezpieczający wskazuje w formularzu Roszczenia odszkodowawczego, które zdarzenie spowodowało Szkodę, co jest następnie weryfikowane przez KUKE na etapie likwidacji szkody (zgodnie z zasadą przyjętą w § 17 ust. 5 OWU PbG, że w celu ustalenia daty Szkody dla danej Należności uwzględnia się to zdarzenie, które wystąpiło pierwsze). Zdarzenie ubezpieczeniowe - wojna, moratorium, czy sankcje musi być bezpośrednią przyczyną Szkody (braku płatności).

    16. Składając wniosek o windykację do KUKE wskazane jest udokumentowanie wysłania do klienta wezwania do zapłaty. Jak wiadomo Ukraina ogłosiła moratorium na płatności zagraniczne, poza tym mamy w tym wypadku do czynienia z moralnym aspektem sprawy – Ukraina walczy z obcą agresją. W przedstawionej sytuacji wysyłanie wezwania do zapłaty byłoby działaniem wysoce niewskazanym i nie prowadzącym do żadnych konkretnych efektów. W związku z tym prosimy o udzielenie wskazówek co do dalszego działania w tym zakresie.

    W Polisie bez Granic nie ma takiego obowiązku.

    Zaliczanie wpłat

    17. Proszę o informację o kolejności rozliczeń wpłat:

    Jak traktowane będą wpłaty od klientów ubezpieczonych z Rosji i Ukrainy? W pierwszej kolejności na stare należności czy według zlecenia z tytułu przelewu?

    Zgodnie z OWU PbG – wszelkie wpłaty dokonane do czasu złożenia wniosku o windykację (również z tytułu przedpłat) – zaliczane są zgodnie z księgami rachunkowymi ubezpieczającego (§ 19 ust. 4 pkt 1 OWU PbG), czyli ze wskazaniem Kontrahenta, na którą wierzytelność jest dokonana wpłata.

    Wpłaty dokonane po złożeniu wniosku o windykację – na najdawniej wymagalne FV (chronologicznie) zgodnie z § 19 ust. 4 pkt 2 z wyjątkami określonymi w § 19 ust. 4 pkt 2 ppkt a-f OWU PbG.

    Jak będzie wyglądać sytuacja w przypadku przedpłaty na nowe zamówienie a posiadaniu na tym kontrahencie należności przed upływem terminu płatności?

    Przedpłata nie jest przedmiotem ubezpieczenia – tylko kredyt kupiecki. Dopóki Termin płatności dla Należności w kredycie kupieckim nie minie, a wniosek o windykację nie zostanie złożony, nic się nie dzieje – patrz ww. odpowiedzi odnośnie zaliczania wpłat, składania wniosku o windykację, daty powstania Szkody itd.

    Czy KUKE potraktuje to jako zapłatę za nowe zamówienie czy zaspokojenie tego co jest ubezpieczone?

    Zgodnie z OWU PbG - wpłaty dokonane do czasu złożenia wniosku o windykację – zaliczane są zgodnie z księgami rachunkowymi ubezpieczającego (§ 19 ust. 4 pkt 1 OWU PbG) - czyli ze wskazaniem Kontrahenta, na którą konkretnie zaległą FV jest dokonana wpłata.

    Wpłaty dokonane po złożeniu wniosku o windykację – na najdawniej wymagalne FV (chronologicznie) zgodnie z § 19 ust. 4 pkt 2 z wyjątkami określonymi w § 19 ust. 4 pkt 2 ppkt a-f OWU PbG.

    18. Czy w przypadku braku należności przeterminowanych, gdyby była realizowana sprzedaż na przedpłatę, wpłata nie będzie zaliczana na poczet najstarszych faktur, a zgodnie z deklaracją na przedpłatę? Czy możemy realizować sprzedaż na przedpłaty nie narażając się na ewentualne obniżenie salda ubezpieczonego?

    Odnośnie zaliczania wpłat – sprzedaż „na przedpłaty” nie jest przedmiotem ubezpieczenia. Zgodnie z OWU PbG - wpłaty dokonane do czasu złożenia wniosku o windykację – zaliczane są zgodnie z księgami rachunkowymi ubezpieczającego (§ 19 ust. 4 pkt 1 OWU PbG) - czyli ze wskazaniem przez ubezpieczającego, na którą konkretnie zaległą FV jest dokonana wpłata.

    Wpłaty dokonane po złożeniu wniosku o windykację – chronologicznie zgodnie z § 19 ust. 4 pkt 2 z wyjątkami określonymi w § 19 ust. 4 pkt 2 ppkt a-f OWU PbG.

    Ważne: KLAUZULA 3081 (zmiany terminu obowiązywania Decyzji limitowej dot. obniżenia lub anulowania dotychczasowego Indywidualnego Limitu kredytowego).

    19. A. Prosimy o potwierdzenie, czy ogłoszenie moratorium wyłącza możliwość korzystania z ochrony utrzymanej w oparciu o klauzulę karencji limitu kredytowego. 

    Przykład:

    Pytanie: czy sprzedaż towaru, wydanego w dniu 25.02.2022 r. będzie ubezpieczona?

    19. B. Wcześniejsze pytanie dot. Ukrainy rozszerzamy o Rosję:

    W przypadku ogłoszenia moratorium (24.02.2022 r.) czy odłączenia Rosji od SWIFT (ogłoszone w weekend 26-27.02.2022 r.) przed powstaniem Należności (wydanie towaru: 25.02.2022 r. w przypadku moratorium 2.03.2022 r. w przypadku odłączenia od SWIFT), nie są one obejmowane ochroną ubezpieczeniową od ryzyk, które już zaszły.

    Generalna zasada obejmowania ochroną zdarzeń przyszłych i niepewnych znajduje się w odpowiedzi na pytanie 1.

    Natomiast w przypadku zastosowania w umowie Klauzuli zmiany terminu obowiązywania Decyzji limitowej dot. obniżenia lub anulowania dotychczasowego Indywidualnego Limitu kredytowego (3081) dla ww. dostaw będzie ochrona z tytułu opóźnienia, ponieważ wydanie towaru miało miejsce w okresie tzw. karencji (oczywiście przy spełnieniu pozostałych warunków ubezpieczenia).

    Ryzyko produkcji

    20. Kupiliśmy surowce do produkcji w okresie trwania ubezpieczenia produkcji, dostaliśmy informację, o wycofaniu się klienta na skutek działań wojennych. Zgłaszamy szkodę na wartość poniesionych kosztów. Co z zakupionymi surowcami? 

    Surowce mogą być objęte ochroną ubezpieczeniową w ramach Ryzyka produkcji - § 5 ust. 2 pkt 1 Warunków szczegółowych (WS). 

    21. Produkcja jest w toku. Cześć zamówienia jest wyprodukowana, a część jeszcze nie. Sytuacja klienta jak powyżej. Nie dojdzie do sprzedaży. Co z wyprodukowaną częścią i co z surowcami? Produkcja została ukończona, ale nie dojdzie do sprzedaży przez wycofanie się klienta w związku z wojną. Zgłaszamy szkodę przedstawiając koszty surowców i produkcji. Co z towarem?

    Jeżeli towar został wyprodukowany, to ochroną również mogą być objęte wszystkie koszty, które klient poniósł przy produkcji towaru, o ile mieszczą się w katalogu wskazanym w § 5 ust. 2 WS (oczywiście przy spełnieniu pozostałych warunków Umowy ubezpieczenia, m.in. że koszty te powstały w okresie obowiązywania Indywidualnego limitu kredytowego - § 5 ust 7 WS, czy zostały poniesione po zawarciu kontraktu i w celu jego wykonania – § 5 ust. 1 WS).

    Zgodnie z § 5 ust. 14 WS w przypadku wystąpienia zdarzenia ubezpieczeniowego, Ubezpieczający zobowiązany jest uzgodnić z KUKE zasady ewentualnej dalszej produkcji oraz dalszych działań związanych z wyprodukowanymi, lecz niedostarczonymi towarami oraz ew. kontynuacją ochrony. W tym celu należy przesłać korespondencję do KUKE na adres kontaktowy: bzr.kuke@kuke.com.pl, w tytule maile należy wpisać: ryzyko produkcji

    22. W OWU PbG nie znalazłem informacji jak wygląda sytuacja w przypadku sankcji politycznych, które UE może nałożyć na Rosję na skutek ich dzisiejszej decyzji. Czy polisa również obejmuje ten przypadek?

    Zdarzenia ubezpieczeniowe dla Ryzyka produkcji wskazane są w § 5 ust. 10 WS (o sankcjach mówi pkt 3, a o wojnie pkt 4).

    Inne

    23. Co w przypadku, gdy wszystkie wymagania dokumentowe są spełnione, a dowiadujemy się nagle, że Rosja dokonała „upaństwowienia” gospodarki? Czy w takim wypadku należności będą bezpieczne?

    W tym przypadku chodzi o tzw. „upaństwowienie”, zgodnie z OWU PbG będzie to zdarzenie z ryzyka politycznego „decyzja kraju trzeciego” (§ 4 pkt 3 OWU PbG).

    24. Czy w przyszłości z faktu zgłoszenia szkody na danym kontrahencie będą jakieś negatywne konsekwencje dla tych kontrahentów ukraińskich? Chodzi mi o „zabrudzoną historię płatniczą i kredytową”, czyli w przyszłości ograniczenia np. wysokości przyznawanych limitów ubezpieczeniowych? Czy mogą wystąpić negatywne konsekwencje dla nas czyli np. podwyższona składka ubezpieczenia ze względu na „szkodowość”? Negatywne doświadczenia płatnicze (opóźnienia, windykacje) są zawsze uwzględniane w procesie oceny ryzyka Kontrahenta. W przypadku ubezpieczeń nierynkowych jakiekolwiek tego typu zdarzenia na pewno nie mają wpływu na stawkę za ubezpieczenie. Stawka jest taryfowa, nie podlega negocjacjom i nie może być indywidualnie ustalana dla Kontrahenta w zależności od oceny zwyczajów płatniczych. Jeśli natomiast chodzi o ustalenie Limitu kredytowego, to negatywne doświadczenia płatnicze mogą mieć wpływ na jego wysokość lub – w skrajnych przypadkach – mogą spowodować odmowę ustalenia Limitu kredytowego.Aktualna sytuacja w Ukrainie jest bardzo daleka od standardowej, zakładamy wzrost przypadków opóźnień płatniczych z uwagi na decyzje administracyjne Narodowego Banku Ukrainy. Obecna ocena ryzyka uwzględnia, że występujące opóźnienia mogą wynikać z nałożonego moratorium płatniczego, a nie kondycji finansowej samych przedsiębiorców.

    Czym jest ryzyko handlowe? Z jakim ryzykiem wiąże się sprzedaż z odroczonym terminem płatności? Nawet jedna niezapłacona faktura może oznaczać trudną do odrobienia stratę, która pogorszy płynność finansową przedsiębiorstwa. Dowiedz się jak ubezpieczenie należności może ograniczyć ryzyko straty spowodowanej nieotrzymaniem płatności od kontrahenta.

    Decyzje przedsiębiorcy podejmowane są niemal zawsze w warunkach niepewności – przedsiębiorca nie dysponuje w chwili podjęcia decyzji informacjami, które pozwalałaby ocenić jej trafność. Zadanie, które na nim spoczywa, polega zatem na możliwie najdokładniejszym przewidzeniu skutków poszczególnych działań biznesowych oraz oszacowaniu potencjalnych zysków i strat. Mierzalną częścią niepewności, w kontekście której podmiot realizuje to zadanie, jest ryzyko handlowe, czyli – ujmując rzecz najprościej – prawdopodobieństwo, że dane działanie przyniesie przedsiębiorcy stratę. Wymienić można wiele czynników ryzyka w działalności gospodarczej, związanych np. z aktywnością konkurencji czy klientów.

    Wśród nich na szczególną uwagę zasługuje stosunek zależności przedsiębiorcy od innych podmiotów gospodarczych. Przedsiębiorca nie działa nigdy w próżni – to, czy jego przedsięwzięcie biznesowe zakończy się powodzeniem, zależy do pewnego stopnia od działań partnerów, z którymi współpracuje. Jeśli nie wywiązują się oni z własnych zobowiązań, przedsiębiorca może ponieść stratę. Ryzyko, które interesuje nasz w szczególności jest decyzja o sprzedaży towaru lub usługi z odroczonym terminem płatności, czyli o udzieleniu tzw. kredytu kupieckiego. Aby zwiększyć szanse na to, że dana decyzja okaże się z perspektywy finansowej trafna, podmiot gospodarczy powinien dążyć do zmniejszenia ryzyka, którym jest ona obarczona. Nie inaczej rzecz się ma w przypadku stosunków danego przedsiębiorcy ze swoim kontrahentem, zwłaszcza zaś w przypadku obarczonej dużym ryzykiem decyzji o udzieleniu mu kredytu kupieckiego. Redukcja ryzyka handlowego pozwala osiągnąć przyjęte cele biznesowe, takie jak: założony poziom zysku, utrzymanie płynności finansowej czy zwiększenie wartości przedsiębiorstwa. 

    Z tego artykułu dowiesz się:

    Czym jest ryzyko handlowe w działalności gospodarczej?

    Pojęcia ryzyka handlowego stanowi przedmiot dociekań wielu badaczy. Stąd w literaturze spotkać można szereg jego definicji, niekiedy znacząco różniących się od siebie. Zwykle w rozważaniach dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej pojęcie ryzyka odróżnia się od pojęcia niepewności. To pierwsze stanowi mierzalną – możliwą do zidentyfikowania i oszacowania – część drugiego. Ryzyko może być w takim ujęciu określane na podstawie analiz o charakterze empirycznym (czyli np. analiz dotyczących danych o konkretnych podmiotach gospodarczych). Pojęcie niepewności jest zaś z perspektywy przedsiębiorcy znacznie mniej użyteczne – odniesione do zagadnienia procesu decyzyjnego pozwala stwierdzić jedynie tyle, że podmiot gospodarczy podejmuje decyzje w sytuacji deficytu informacyjnego. W tym kontekście jasne staje się, dlaczego w pracach dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej wykorzystuje się niekiedy pojęcie zarządzania ryzykiem, nie zaś zarządzania niepewnością.

    Różnice między poszczególnymi ujęciami pojęcia ryzyka dotyczą nie tylko jego definicji, ale również typologii: wymienić można szereg odmiennych typów ryzyka wyszczególnionych ze względu na różne kryteria (np. kryterium obszaru zagrożenia czy kryterium źródła zagrożenia). W tym artykule koncentrujemy się na ryzyku handlowym, czyli prawdopodobieństwem niewykonania przez kontrahenta zobowiązań umownych.

    Czym jest sprzedaż z odroczonym terminem płatności (w kredycie kupieckim)?

    Sprzedaż z odroczonym terminem płatności, zwana również niekiedy kredytem kupieckim, stanowi pozabankową formę finansowania, która umożliwia kontrahentowi uregulowanie zobowiązań dopiero po pewnym czasie od dnia odebrania towaru lub wykonania usługi. Chodzi zatem o sytuację, w której przedsiębiorca uprawnia kontrahenta do wykonania zobowiązania (zapłaty za towar czy usługę) w terminie ustalonym w fakturze – późniejszym niż termin dostarczenia towaru czy wykonania usługi.

    Ryzyko handlowe i potencjalne korzyści kredytu kupieckiego

    Już na pierwszy rzut oka widać, że sprzedaż z odroczonym terminem płatności obarczona jest dużym ryzykiem handlowym. Ryzyko to jest w tym przypadku prawdopodobieństwem nielojalnego zachowania kontrahenta, w szczególności prawdopodobieństwem:

    W wyniku nielojalnego działania kontrahenta przedsiębiorca może chwilowo utracić płynność finansową czy – w skrajnej sytuacji – stać się podmiotem niewypłacalnym.

    Dlaczego w obliczu ryzyka handlowego przedsiębiorcy decydują się na sprzedaż z odroczonym terminem płatności? Kredyt kupiecki stanowi dla sprzedającego sposób na zwiększenie sprzedaży – umożliwia bowiem pozyskanie większej liczby klientów, w szczególności takich, którzy w danym momencie nie dysponują odpowiednio dużymi środkami na zakupy gotówkowe. Dzięki kredytowi kupieckiemu możliwe jest również pozyskanie nowych klientów z uwagi na zwiększenie atrakcyjności oferty w stosunku do konkurencji poprzez zaoferowanie odbiorcom dłuższych terminów płatności. Podmiot gospodarczy rozważający sprzedaż z odroczonym terminem płatności porównuje potencjalny zysk z możliwymi stratami z tytułu nieodzyskanych należności, a także z kosztami kapitału zainwestowanego w te należności. Jeśli w toku analizy okaże się, że potencjalny zysk przewyższa możliwe koszty, decyzję o sprzedaży z odroczonym terminem płatności należy ocenić jako racjonalną. Zwykle uznaje się, że kredyt kupiecki jest skutecznym środkiem pozyskania nowych klientów i zwiększenia przychodów ze sprzedaży jedynie w przypadku przedsiębiorstw o dobrej kondycji finansowej.

    Ograniczenie ryzyka utraty należności w przypadku sprzedaży z odroczonym terminem płatności powinno nastąpić jeszcze przed podjęciem współpracy z danym kontrahentem. Na tym etapie przedsiębiorca może skorzystać z różnorodnych metod jego weryfikacji. Należą do nich np.:

    Do innych sposobów minimalizowania ryzyka handlowego – w szczególności tych, które wykorzystywane są na etapie realizacji transakcji – zalicza się ponadto ustalanie limitów wielkości sprzedaży, zabezpieczenia w postaci poręczeń czy gwarancji, a także ubezpieczenie należności. Ostatniemu z wymienionych sposobów poświęćmy teraz nieco więcej uwagi.

    Ubezpieczenie należności jako działanie ograniczające ryzyko kredytu kupieckiego

    Ubezpieczenia rozpatrywać można z perspektywy makroekonomicznej i mikroekonomicznej. Z perspektywy makroekonomicznej stanowią one swoisty regulator procesów rozwoju gospodarczego w danym państwie i skuteczne narzędzie przenoszenia na instytucje prywatne kosztów przywrócenia równowagi gospodarczej po zajściu takich zdarzeń jak klęski żywiołowe czy wojny. Chodzi zatem w takim ujęciu o „zdolność” ubezpieczeń do finansowego odciążenia państwa w obliczu sytuacji kryzysowej. Z perspektywy mikroekonomicznej – czyli interesującej nas w tym artykule – ubezpieczenia traktuje się przede wszystkim jako instrumenty zarządzania ryzykiem upadłości przedsiębiorstwa. Pozwalają one danemu podmiotowi ustabilizować kondycję finansową po zdarzeniu losowym i zabezpieczyć jego interesy finansowe.

    W odniesieniu do zagadnienia sprzedaży z odroczonym terminem zapłaty powiedzieć można, że ubezpieczenie należności handlowych daje przedsiębiorcy możliwość zastąpienia dużej potencjalnej straty (która wystąpi w przypadku nielojalnego zachowania kontrahenta), stosunkowo niewielkim obciążeniem finansowanym w postaci składki ubezpieczeniowej. Przykładowo przedsiębiorca korzystający z ubezpieczenia należności eksportowych Polisa bez Granic w KUKE może ubezpieczyć sprzedaż z 60-dniowym terminem płatności o wartości 150 000 zł do kontrahenta w Wietnamie już od 756 zł.

    Do licznych korzyści związanych z ubezpieczeniem transakcji handlowych w przypadku kredytu kupieckiego należą m.in.:

    1. bezpieczeństwo - zabezpieczenie przed utratą płynności finansowej i niewypłacalnością kontrahenta,
    2. wzrost konkurencyjności - wydłużenie terminów płatności umożliwia zaoferowanie odbiorcom bardziej konkurencyjnych warunków współpracy i dzięki temu zwiększa szansę na pozyskanie zamówienia;
    3. ułatwienie podejmowania decyzji - ubezpieczenie ogranicza ryzyko popełnienia błędu w doborze partnerów handlowych i pozwala skoncentrować się na podstawowej działalności przedsiębiorstwa oraz jego celach strategicznych;
    4. obniżenie kosztów działalności - ubezpieczenie pozwala ograniczyć wydatki związane z samodzielnym monitorowaniem wiarygodności partnerów handlowych oraz kosztów związanych z windykacją należności;
    5. ułatwienie dostępu do finansowania - ubezpieczenie podnosi wiarygodność firmy wobec banków i firm faktoringowych, dając możliwość wynegocjowania lepszych warunków współpracy i uzyskania dodatkowych źródeł finansowania działalności przedsiębiorstwa;
    6. rozwój eksportu - dzięki ubezpieczeniu należności możesz bezpiecznie rozwijać sprzedaż do zagranicznych odbiorców w nawet najodleglejszych zakątkach świata.

    Podsumowanie

    1. Przedsiębiorcy podejmują decyzje biznesowe w warunkach niepewności. Poszczególne decyzje obarczone są ryzykiem, czyli mierzalnym prawdopodobieństwem, że dana decyzja wygeneruje stratę. Ryzyko handlowe może zostać zminimalizowane w razie podjęcia określonych działań, takich jak weryfikacja kontrahenta. Ograniczenie ryzyka decyzji jest z perspektywy przedsiębiorcy korzystne, pozwala bowiem lepiej zabezpieczyć jego interesy finansowe.
    2. Za decyzję ryzykowną należy uznać w szczególności decyzję o sprzedaży z odroczonym terminem płatności. Sprzedaż tego rodzaju związana jest z szeregiem potencjalnych korzyści, ale i kosztów. Do podstawowych korzyści należy możliwość zwiększenia sprzedaży i pozyskania nowych klientów. Jako przykład potencjalnych kosztów wymienić można utratę płynności finansowej w razie  nieterminowej zapłaty (lub braku zapłaty) przez kontrahenta za daną usługę czy towar.
    3. Aby ograniczyć ryzyko związane ze sprzedażą z odroczonym terminem płatności, przedsiębiorca może skorzystać z różnych instrumentów. Jednym z nich jest ubezpieczenie transakcji handlowych w postaci ubezpieczenia należności handlowych. Ubezpieczenie to daje przedsiębiorcy możliwość zastąpienia dużej, ale niepewnej straty, pewnym, ale stosunkowo niewielkim obciążeniem finansowanym w postaci składki ubezpieczeniowej. 

    Laureaci 10. edycji konkursu Polska Firma – Międzynarodowy Czempion

    Eksporter – małe i średnie przedsiębiorstwa

    Eksporter – duże przedsiębiorstwa

    Inwestor – duże przedsiębiorstwa

    Debiutant na rynkach zagranicznych

    Globtroter

    Lider cyfrowego eksportu

    Promotor ekologii na rynkach zagranicznych

    Wizjoner ekspansji zagranicznej

    Komentarz Janusza Władyczaka, prezesa KUKE:

    Pandemiczna globalna recesja ponownie nie zdołała złamać polskiego eksportu, który w 2020 r. zwiększył się o 1,3 proc., a ubiegłoroczne ożywienie przyniosło mu dalszy, jakże imponujący, dwucyfrowy wzrost (zapewne, bo na wyniki musimy poczekać jeszcze kilka tygodni). Jest to rzecz jasna powód do dumy. Jednak część prognoz na ten rok, gdy wzrost gospodarki i wymiany handlowej będą w skali świata kontynuowane, nie jest dla nas już tak pozytywna. OECD ocenia, że polski eksport zwiększy się o zaledwie 4 proc. w tym roku i o 3 proc. w 2023 r., podczas gdy wolumen globalnego handlu urośnie odpowiednio o 5 i 4,5 proc. W KUKE perspektywy eksportu oceniamy bardziej optymistycznie, ale zauważmy, że przez ostatnie dwa lata bardzo sprzyjała nam sytuacja na rynku walutowym – średniorocznie kurs złotego obniżył się w tym czasie wobec euro o 6 proc. Warto dodać, że przy relatywnie stabilnym kursie dolara i znaczącym wzroście cen importowanych surowców na rachunku obrotów bieżących pojawił się pod koniec 2021 r. deficyt.

    Janusz Władyczak, prezes zarządu KUKE
    Janusz Władyczak, prezes zarządu KUKE

    To tylko pokazuje, że odporność gospodarki na zawirowania, jej konkurencyjność i stymulowanie wzrostu powinny być budowane na istotniejszych długofalowo fundamentach niż mechanizmy kursowe, a mianowicie na inwestycjach w badania i rozwój, w kapitał ludzki, uwzględnianie w strategiach aktualnych trendów związanych z ochroną środowiska czy innymi celami zrównoważonego rozwoju, jak też na internacjonalizacji działalności. A to właśnie podejście wyróżnia po raz kolejny uczestników jubileuszowej edycji konkursu Polska Firma – Międzynarodowy Czempion.

    Mamy w nim po raz kolejny przedstawicieli branży IT i e-commerce obok firm „tradycyjnego” przemysłu, które potrafiły złamać wewnętrzne schematy i zająć nowe nisze. Po raz kolejny spore grono podmiotów pojawiło się w kategorii „promotora ekologii”, budując wizerunek Polski jako kraju, gdzie zielona transformacja również postępuje. Są też firmy, które odważnie przejmują swoich zagranicznych konkurentów, pozyskując ich rynki i technologie.

    W KUKE stale obserwujemy sytuację w globalnej wymianie handlowej – choć przez poprzednią dekadę poziom stawek celnych praktycznie się nie zmienił, to pojawiło się wiele innych barier, którym muszą sprostać polscy eksporterzy, jak np. liczne subsydia eksportowe dla podmiotów spoza krajów OECD, z którymi muszą bezpośrednio konkurować, czy ograniczenia przy udziale w zamówieniach publicznych. W tak dynamicznym i zmiennym otoczeniu oznacza to konieczność efektywniejszego korzystania przez polski biznes z coraz bogatszego arsenału instrumentów zapewniających ich bezpieczną ekspansję międzynarodową, które dostarczają im różne instytucje wsparcia z PFR TFI i KUKE na czele.

    Sprzedaż o wartości ponad 5 mld zł ubezpieczyli polscy eksporterzy, korzystając ze specjalnych rozwiązań GAP EX i GAP EX+ wprowadzonych na czas pandemii, które pozostaną w ofercie KUKE do końca marca 2022 r.

    5 mld zł ubezpieczonego eksportu

    W ciągu półtora roku od maja 2020 r. do października 2021 r. ponad 200 polskich firm skorzystało z rozwiązań GAP EX i GAP EX+, ubezpieczając transakcje eksportowe o wartości ponad 5 mld zł. Ich towary i usługi trafiły do 1300 kontrahentów z Unii Europejskiej oraz z innych państw należących Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), jak Kanada, Norwegia, USA czy Australia. Zgodnie z najnowszymi decyzjami Komisji Europejskiej dotyczącymi pomocy dla przedsiębiorców w czasie pandemii, oba instrumenty będą w ofercie KUKE do końca marca 2022 r., o trzy miesiące dłużej niż wcześniej zakładano. 

    Elżbieta Kacprzykowska, dyrektor Departamentu Sprzedaży KUKE

    Elżbieta Kacprzykowska, dyrektor Departamentu Sprzedaży KUKE:

    „Decyzja Komisji umożliwiająca stosowanie państwowych gwarancji w ubezpieczaniu eksportu do krajów najbardziej rozwiniętych pokazuje, że pomimo ożywienia sytuacja w światowej gospodarce jest wciąż niepewna i istnieją poważne ryzyka dla wymiany handlowej. Ekonomiści, obserwując wprowadzanie przez rządy nowych obostrzeń, obniżają prognozy wzrostu na nadchodzące kwartały dla kolejnych państw. Należy też mieć świadomość, że coraz więcej krajów redukuje programy wsparcia dla biznesu, co może spowodować w niedalekiej przyszłości wzrost liczby niewypłacalności. Dlatego w tak zmiennym otoczeniu rekomendujemy polskim eksporterom korzystanie z ubezpieczeń należności, w tym z wciąż dostępnych rozwiązań GAP EX i GAP EX+.”

    Top 10 rynków eksportowych i kluczowe branże 

    Najwięcej sprzedaży objętej tym rodzajem ochrony trafiło do odbiorców z Niemiec (16 proc.), Francji (14 proc.), Wielkiej Brytanii (11 proc.) i Włoch (10 proc.). W pierwszej „10” są też cztery kraje naszego regionu: Rumunia, Czechy, Słowacja i Litwa. Najchętniej z ubezpieczeń korzystali krajowi producenci tworzyw sztucznych, odpowiadający za niemal 1/5 wartości przyznanych przez KUKE limitów. Branża hutnicza i metalowa łącznie oraz spożywcza mają po 15 proc. udziałów w portfelu. Istotne (ok. 5-proc.) udziały posiadają też: transport, meble, budowlanka i przemysł motoryzacyjny.

    Spadek wolumenu globalnej wymiany towarowej

    Światowa Organizacja Handlu podała wczoraj, że w III kwartale wolumen globalnej wymiany towarowej spadł o 0,8 proc. po czterech kwartałach silnych wzrostów. Według WTO stoją za tym problemy w łańcuchach dostaw, braki materiałów i komponentów oraz rosnąca liczba zakażeń koronawirusem. Spadek eksportu zanotowano praktycznie na całym świecie poza Wspólnotą Niepodległych Państw. W Europie import spadł o 0,5 proc. w porównaniu z II kwartałem (wynik wyrównany sezonowo), choć oczekiwano wzrostu o 2,6 proc. W Ameryce Północnej (gdzie również trafiają towary ubezpieczane w ramach GAP EX) import wzrósł jednak o 0,4 proc. w ujęciu kwartalnym. Pomimo spadku wolumenu handlu, znacząco podniosła się wartość wymiany na skutek szybko rosnących cen – ogółem o 24 proc. w skali roku.

    Rozwiązania GAP EX z gwarancjami Skarbu Państwa są przeznaczone dla eksporterów, którzy nie mogą zapewnić sobie ubezpieczeń na zasadach komercyjnych dla dotychczasowych kontraktów albo widzą możliwość zwiększenia zagranicznej sprzedaży. Od początku oferowania produktu liczba zgłaszanych przez eksporterów szkód utrzymuje się na bardzo niskim poziomie.

    Rola Dubaju się zmienia. Pandemia koronawirusa spowodowała odpływ obcokrajowców. Arabia Saudyjska, główny partner biznesowy dla firm mieszczących się w Dubaju, wprowadziła nowe zasady regulujące interesy z saudyjskim sektorem rządowym. Ale Dubaj to wciąż szansa na dobry biznes i miejsce, które swoją magią porusza wyobraźnię zagranicznych przybyszów. I oczywiście Dubaj to także miejsce tegorocznej wystawy Expo.

    O tym jak robi się biznes w Dubaju rozmawia Antoni Mielniczuk z gośćmi swojego podcastu: Januszem Władyczakiem (prezesem KUKE) i Bartkiem Znojkiem (międzynarodowym konsultantem mieszkającym od 14 lat w Dubaju). Jaka jest świadomość marki „Polska” w Zjednoczonych Emiratach Arabskich i w regionie Zatoki Perskiej? Jak w jej promocji może pomóc Expo? Jak bezpiecznie handlować z kontrahentami w regionie? Czy opłaca się ubezpieczać transakcje?Jak zmieniał się polski eksport do krajów Zatoki Perskiej? Czy eksportują tam tylko spółki z kapitałem zagranicznym? 

    Posłuchaj podcastu na SoundCloud

    Podcast przygotowali: